5 lỗi bố trí đèn phổ biến trong căn hộ

Nhiều căn hộ làm xong phần đèn mới tá hỏa: tường loang lổ chỗ sáng chỗ tối, có chỗ vệt sáng còn lệch hẳn khỏi bức tranh treo tường. Vấn đề thường không nằm ở đèn đắt hay rẻ, mà ở cách bố trí. 5 lỗi phổ biến nhất, mỗi lỗi kèm ảnh so sánh đúng/sai và cách sửa cụ thể, nằm ở các mục phía dưới.

Đo khoảng cách từ mép đèn thay vì tâm đèn

Thợ hay đo từ mép đèn cho tiện tay. Nhưng vệt sáng tỏa đối xứng quanh trục đèn, tức quanh tâm. Đo từ mép, mỗi đèn lệch đi nửa đường kính thân, cả dãy cộng dồn thành lệch nhịp. Kết quả như ảnh trái: vệt sáng lệch khỏi vị trí tính toán, nhìn rất khó chịu.

Cách đúng: mọi kích thước định vị đều lấy từ tâm đèn. Trên bản vẽ thì chấm tâm, ngoài công trường thì căng dây lấy tim rồi mới khoét lỗ. Mất thêm vài phút nhưng cả dãy đèn đều tăm tắp.

Chọn đèn chỉ nhìn công suất

9W hay 12W chỉ cho biết đèn tốn bao nhiêu điện, không cho biết phòng sáng thế nào. Cùng 9W, góc 24° cho vệt gọn sáng rõ, góc 36° cho vệt rộng mờ hơn hẳn. Chọn đèn mà chỉ nhìn W thì như mua điều hòa chỉ nhìn BTU mà quên mất phòng rộng bao nhiêu.

Chọn đèn phải bắt đầu từ không gian: phòng này cần sáng đều hay cần nhấn? Trần cao bao nhiêu? Từ đó mới ra góc chiếu, rồi mới đến công suất. Ảnh phải cho thấy: cùng một phòng khách, chọn đèn theo không gian thì ánh sáng đều mà vẫn có điểm nhấn.

Nhịp đèn quá thưa

Để tiết kiệm vài đầu đèn, nhiều nhà giãn nhịp ra 150cm hoặc hơn. Kết quả như ảnh trái: vệt sáng rời rạc, tường loang lổ chỗ sáng chỗ tối.

Với đèn rọi tường, nhịp 120cm cho các vệt sáng nối liền thành dải đều. Đây cũng là nhịp Desou hay dùng cho spotlight rọi tường nền phòng khách. Muốn tường đẹp thì đừng tiếc vài đầu đèn.

Nhịp đèn không khớp góc chiếu

Góc chiếu càng hẹp, vệt sáng càng gọn, nhịp phải càng mau. Đèn 24° đi nhịp khoảng 80cm thì các vệt vừa khít nhau. Nới ra hơn 80cm là tường xuất hiện khoảng tối giữa hai đèn.

Ngược lại, góc 36° vệt rộng hơn nên nhịp khoảng 100cm là vừa. Ép xuống dưới 70cm thì vệt chồng lên nhau, vừa tốn đèn vừa dễ lóa. Nguyên tắc chỉ có một: góc hẹp nhịp mau, góc rộng nhịp thưa. Mỗi lần đổi góc chiếu là phải tính lại nhịp, đừng bê nguyên nhịp cũ.

Rọi tường mà không chừa hai đầu

Dãy đèn rọi tường chạy sát mép hai bên thì vệt đầu và vệt cuối bị bí, cả mảng tường mất cân đối. Phải chừa hai đầu một khoảng hợp lý để vệt sáng có chỗ thở.

Khoảng chừa cũng ăn theo góc chiếu: đèn 24° đặt cách tường khoảng 40cm, đèn 36° cách tường khoảng 50cm. Đặt quá sát thì vệt gắt và chói, đặt quá xa thì vệt mờ, mất tác dụng nhấn tường.

Ngoài 5 lỗi trên, còn một điểm nhiều nhà bỏ qua: đèn sáng nhưng chói. Phòng sinh hoạt chính như phòng khách, bàn ăn nên ưu tiên bản chống chói. Sáng mà chói thì cũng như không.

Câu hỏi thường gặp

Câu hỏi thường gặp

Nhịp đèn đã khoét sai rồi, sửa thế nào?

Nhịp quá thưa thì đổi sang đèn góc rộng hơn để vệt phủ kín khoảng trống, hoặc bổ sung thêm đèn. Nhịp quá dày thì tháo bớt đầu đèn, bịt lỗ bằng nắp che sơn cùng màu trần. Đừng cố chịu đựng bức tường loang lổ.

Trần cao 3m thì các con số trong bài còn đúng không?

Trần càng cao, vệt sáng càng loang rộng nên nhịp có thể thưa hơn một chút. Các con số trong bài tính cho trần 2,6–2,8m phổ biến của căn hộ. Trần cao hơn thì nên nhờ bên thiết kế tính lại nhịp.

Thợ quen đo từ mép đèn, dặn thế nào?

Dặn một câu trước khi khoét: lấy tim đèn. Hoặc tự đánh dấu tâm lên trần bằng bút dạ trước khi thợ làm. Mất 10 phút nhưng cả dãy đèn đều.

Đèn chống chói có cần lắp cho cả nhà không?

Không cần. Chỉ lắp cho nơi ngồi lâu, mắt hay hướng lên trần: phòng khách, bàn ăn, bàn làm việc. Hành lang, ban công, kho thì đèn thường là đủ, đỡ tốn tiền.

Nguồn tham khảo

1. Bộ ảnh so sánh đúng/sai về khoảng cách bố trí và góc chiếu. Desou biên soạn từ kho tư liệu thực tế.
2. Số liệu nhịp đèn, góc chiếu và khoảng cách đèn–tường. Desou đối chiếu từ bản vẽ thiết kế chiếu sáng.
3. Desou Lighting biên soạn và đối chiếu từ nhiều tài liệu kỹ thuật chiếu sáng quốc tế.